Bu hesaplama aracı nasıl kullanılır
- Başlangıç tutarı alanına bugün yatırdığınız parayı, Aylık katkı alanına her ay ekleyeceğiniz tutarı yazın.
- Yıllık faiz oranı alanına yıllık nominal oranı ve Yıl alanına süreyi girin.
- Faiz dönemi ile faizin ne sıklıkla anaparaya eklendiğini, Katkı zamanı ile katkının ay başında mı sonunda mı yapıldığını seçin.
- Katkılarınızı her yıl artıracaksanız Katkıların yıllık artışı alanını doldurun; Gelecekteki bakiye ve Kazanılan faiz sonuçlarını okuyun.
Bileşik faiz nasıl hesaplanır?
Basit faizde faiz yalnızca ana paraya işler. Bileşik faizde ise her dönem kazanılan faiz anaparaya eklenir ve sonraki dönemde o da faiz kazanır. Süre uzadıkça ve oran yükseldikçe bu etki katlanarak büyür.
FV = P · (1 + i/m)^(m·t) + K · ((1 + j)^(12·t) − 1) / j- FV = dönem sonundaki toplam bakiye
- P = başlangıç tutarı, K = aylık katkı
- i = yıllık nominal faiz (ondalık), m = yıldaki faiz dönemi sayısı
- j = faiz dönemine karşılık gelen aylık oran, t = yıl sayısı
Hesaplayıcı başlangıç tutarını seçtiğiniz faiz dönemine göre büyütür, her ayın katkısını da kalan süre boyunca faizlendirir. Vadeli mevduatı her vade sonunda faiziyle birlikte yenilediğinizde de aynı mantık işler: 32 günlük bir mevduatı sürekli yenilemek, yaklaşık aylık bileşik faiz demektir.
Örnek: 100.000 TL ve ayda 5.000 TL, yıllık %30
Varsayılan değerlerle (yıllık %30 nominal faiz, aylık faiz dönemi, katkılar ay sonunda, 10 yıl) birikiminiz 5.607.444,95 TL'ye ulaşır. Bunun yalnızca 700.000 TL'si sizin yatırdığınız paradır, 4.907.444,95 TL'si faizdir. Aylık bileşik nedeniyle efektif yıllık oran %34,49'dur.
Faiz yılda bir kez eklenseydi aynı senaryo 4.270.728,55 TL ile biterdi. Katkılarınızı her yıl %25 artırırsanız (örneğin maaş zamlarıyla birlikte) bakiye 9.237.796,19 TL olur.
Sonuçtaki en dikkat çekici nokta, kazanılan faizin yatırdığınız toplam paranın yaklaşık yedi katına ulaşmasıdır. Bunun büyük kısmı son yıllarda oluşur: bakiye büyüdükçe her ay eklenen faiz de büyür. Bu yüzden ilk yıllarda birikimin yavaş arttığını görüp vazgeçmemek önemlidir.
Yüksek enflasyonda nominal ve reel getiri
Bu sonuçlar nominaldir: paranın gelecekteki satın alma gücünü değil, hesabınızda göreceğiniz TL tutarını gösterir. Enflasyon yüksekken 5,6 milyon TL'nin 10 yıl sonra alabileceği şeyler bugünkü 5,6 milyon TL'nin alabileceklerinden çok daha azdır.
Paranızın gerçekten büyüyüp büyümediğini anlamak için faiz oranını enflasyonla karşılaştırın. Gelecekteki tutarın bugünkü karşılığını enflasyon hesaplama ile, enflasyondan arındırılmış getiriyi reel getiri hesaplama ile bulabilirsiniz. Faiz enflasyonun altındaysa nominal bakiye büyürken alım gücünüz eriyor demektir.
Sonucu iyileştirmenin yolları
- Erken başlayın: bileşik faizin gücü en çok sürede ortaya çıkar.
- Katkıları ay başında yapmak her katkıya bir ay daha faiz kazandırır.
- Katkılarınızı gelirinizle birlikte artırın; yüksek enflasyonda sabit katkı zamanla küçülür.
- Teklifleri efektif yıllık getiriyle karşılaştırın; efektif faiz hesaplama farklı faiz dönemlerini eşitler.
- Bir hedef tutar için ne kadar biriktirmeniz gerektiğini birikim hesaplama ile bulun.
Varsayımlar ve sınırlar
Hesaplayıcı tüm süre boyunca aynı faiz oranını varsayar. Gerçekte mevduat faizleri sık değişir. Mevduat faizinden kesilen stopaj (gelir vergisi kesintisi), hesap işletim ücretleri ve fon yönetim ücretleri hesaba katılmaz; net getiriniz bu yüzden daha düşük olur. Güncel stopaj oranlarını Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan kontrol edin.
Hisse, fon veya altın gibi dalgalı yatırımlarda sabit oran yalnızca bir ortalama varsayımıdır; yıllar arasında kayıp da yaşanabilir. Sonuçları planlama için kullanın, garanti olarak değil.
Sıkça sorulan sorular
Bileşik faiz formülü nedir?
Tek seferlik yatırım için FV = P · (1 + i/m)^(m·t). Düzenli katkılar varsa her katkı kalan süre boyunca aynı şekilde büyütülür ve toplanır.
Mevduat faizi bileşik mi işler?
Tek bir vade içinde faiz genellikle basit hesaplanır. Vade sonunda faizi anaparaya ekleyerek yenilediğinizde ise bileşik etki oluşur.
Aylık mı yıllık mı faiz dönemi daha avantajlı?
Aynı nominal oranda faiz ne kadar sık eklenirse efektif getiri o kadar yüksek olur. Bu örnekte yıllık %30 nominal oran, aylık eklemede %34,49 efektif orana karşılık gelir.
Stopaj sonucu nasıl etkiler?
Stopaj, kazanılan faizin bir kısmını keser ve bileşik büyümeyi yavaşlatır. Yaklaşık net sonuç için faiz oranını stopaj sonrası orana indirerek girebilirsiniz.
Paramın ikiye katlanması ne kadar sürer?
Kabaca 72'yi yıllık getiriye bölebilirsiniz. Yüksek oranlarda bu kural hata verir; tam süreyi 72 kuralı sayfasında görün.