Bu hesaplama aracı nasıl kullanılır
- İlk yatırım alanına bugün yatırdığınız tutarı, Aylık katkı alanına her ay eklediğiniz parayı yazın.
- Masraf öncesi getiri alanına fonun ücretler düşülmeden beklenen yıllık getirisini girin.
- Yıllık ücret alanına fon yönetim ücretini ya da toplam gider oranını yazın; BES'te fon işletim gideri kesintisini kullanın.
- Yıl sayısını seçin ve Masraflara giden, Masraflı değer ve Masrafsız değer sonuçlarını karşılaştırın.
Küçük ücretler neden büyük fark yaratır?
Fon ücretleri, yatırım kazansa da kaybetse de her yıl tüm bakiye üzerinden alınır. Yalnızca bugünkü bakiyeyi değil, o bakiyenin gelecekte kazanacağı tüm getiriyi de azaltırlar. Bir ücret, getirinizde kalıcı bir kesinti gibi çalışır.
net getiri = masraf öncesi getiri − yıllık ücret- masraf öncesi getiri = ücretler düşülmeden yıllık getiri
- yıllık ücret = fon yönetim ücreti, toplam gider oranı ve varsa danışmanlık ücreti
- sonraki ay bakiye = bakiye × (1 + aylık oran) + katkı
Hesaplayıcı bakiyenizi ay ay iki kez büyütür: bir kez masraf öncesi getiriyle, bir kez de getiriden ücret düşülmüş haliyle. Aradaki fark ücretin maliyetidir.
Örnek: 200.000 TL ve ayda 5.000 TL, 10 yıl
Masraf öncesi %25 getiriyle bakiye 10 yılda 4.077.229,92 TL'ye ulaşır. Yıllık %2 ücretle sonuç 3.575.307,34 TL olur; ücretlere 501.922,58 TL, yani son değerin %12,31'i gider.
Aynı senaryoyu farklı ücretlerle deneyin: %0,5 ücret 3.945.662,76 TL bırakır (kayıp 131.567,16 TL), %3 ücret ise 3.347.527,83 TL bırakır ve kayıp 729.702,09 TL'ye, son değerin %17,9'una çıkar. Süreyi 20 yıla uzatırsanız %2'lik ücretin payı %24,53'e yükselir; ücretin etkisi zamanla katlanır.
Bu tablo şunu gösteriyor: ücret oranı altı kat artınca kayıp da kabaca aynı ölçüde büyüyor, üstelik süre uzadıkça payı yükseliyor. Fon seçerken birkaç puanlık getiri farkı kadar, onda birlik ücret farklarını da ciddiye alın.
Neleri karşılaştırmalı?
Toplam maliyete bakın: fon yönetim ücreti, varsa giriş ve çıkış komisyonları, platform ücretleri ve alım-satım maliyetleri. Fonların getirilerini TEFAS'ta karşılaştırabilir, ücret ve gider bilgilerini fonun izahnamesinde bulabilirsiniz. Endeks fonları ile aktif yönetilen fonlar arasında ücret farkı genellikle belirgindir.
Yüksek ücret, ancak daha ucuza bulamayacağınız bir şey satın alıyorsa ödemeye değer: davranışınızı değiştiren danışmanlık, planlama ya da gerçekten değer verdiğiniz bir hizmet. Daha fazla ücret ödemek, daha yüksek getiriyi güvenilir biçimde satın almaz.
Sonucu nasıl kullanmalı?
Ödediğiniz tüm ücretleri toplayın, hesaplayıcıyı mevcut ücretinizle ve daha ucuz bir alternatifle ayrı ayrı çalıştırın. İki son değer arasındaki fark, fon değiştirmenin size ne kazandırabileceğini gösterir; satış sırasında doğabilecek vergi ve stopajı ayrıca düşünün.
Çıkan tutarlar nominal TL'dir ve yüksek enflasyonda çok büyük görünebilir. Bugünkü alım gücüyle düşünmek için reel getiri hesaplama, katkıları daha ayrıntılı planlamak için bileşik faiz hesaplama aracını kullanın.
Daha az ücret ödemenin yolları
- Aynı endeksi takip eden fonların gider oranlarını karşılaştırın.
- BES'te fon dağılımınızı gözden geçirin; daha düşük kesintili fonlara geçiş hakkınızı kullanın.
- Danışmanlık ücretinin neyi kapsadığını sorun; sabit ücretli bir seçenek daha ucuz olabilir.
- Sık alım-satımdan kaçının; her işlem ek maliyet getirir.
- Yalnızca fon ücretine değil, hesap ve aracı kurum ücretlerine de bakın.
Varsayımlar ve sınırlar
Getiri sabit bir yıllık oran, katkılar her ay sonunda yapılmış kabul edilir ve ücret getiriden düşülen bir oran olarak uygulanır. Gerçek getiriler dalgalanır ve ücretler farklı biçimlerde tahsil edilebilir. Vergi, stopaj, enflasyon, devlet katkısı ve işlem maliyetleri modellenmez; geçmiş ücretler gelecekteki ücretlerin garantisi değildir.
Sıkça sorulan sorular
Fon yönetim ücreti ne zaman kesilir?
Genellikle günlük olarak fon varlıklarından tahakkuk ettirilir ve fiyata yansır; ayrı bir kesinti olarak görmezsiniz. Bu yüzden açıklanan fon getirileri çoğunlukla ücret sonrası getiridir.
Yüzde 1'lik fark gerçekten önemli mi?
Uzun vadede evet. Ücret her yıl tüm bakiyeden alındığı için etkisi bileşik büyür; 10 ve 20 yıllık sonuçları karşılaştırarak görebilirsiniz.
Getiri olarak fonun açıkladığı getiriyi mi yazmalıyım?
Açıklanan getiri genellikle ücret sonrasıdır. Bu araçta masraf öncesi getiri istendiği için, ücret sonrası getiriye yıllık ücreti ekleyerek girin.
BES için kullanılabilir mi?
Fon işletim gideri kesintisinin etkisini görmek için evet. Devlet katkısı, giriş aidatı ve vergi avantajları bu hesaba dahil değildir.
Ücretsiz fon diye bir şey var mı?
Her fonun bir yönetim ve işletim maliyeti vardır; fark yalnızca oranın büyüklüğündedir. Düşük ücretli bir fon seçmek, aynı getiriyi daha az kesintiyle almanızı sağlar.