Jak korzystać z kalkulatora
- Wpisz Wartość nominalna jednej obligacji i Cena zakupu, którą faktycznie płacisz (bez narosłych odsetek).
- Podaj Oprocentowanie kuponu w skali roku i Lata do wykupu.
- Wybierz Liczba kuponów w roku, np. Kwartalnie albo Półrocznie, zgodnie z warunkami emisji.
- Odczytaj Rentowność do wykupu (YTM) i porównaj ją z Bieżąca rentowność oraz Zysk lub strata przy wykupie.
Czym jest rentowność do wykupu
Kupon mówi, ile odsetek emitent płaci od wartości nominalnej. Jeśli kupujesz obligację na rynku wtórnym, płacisz jednak cenę rynkową, która może być niższa lub wyższa od nominału. Rentowność do wykupu (YTM) łączy oba elementy: kupony i różnicę między ceną a kwotą, którą dostaniesz przy wykupie.
Cena = Σ C / (1 + y)^t + N / (1 + y)^n (t = 1 … n)- C = kupon za jeden okres = N · kupon roczny ÷ liczba kuponów w roku
- N = wartość nominalna wypłacana przy wykupie
- n = liczba okresów kuponowych do wykupu
- y = rentowność za okres; YTM = y · liczba kuponów w roku
- Bieżąca rentowność = roczne kupony ÷ cena zakupu
Formalnie YTM to stopa, przy której wartość bieżąca wszystkich kuponów i nominału równa się cenie zakupu. Kalkulator znajduje ją numerycznie i podaje w skali roku (stopa za okres kuponowy razy liczba kuponów w roku).
Przykład: obligacja 1 000 zł kupiona za 980 zł
Obligacja o nominale 1 000 zł ma kupon 6% wypłacany kwartalnie, do wykupu zostało 5 lat, a Ty płacisz 980 zł. Roczny dochód z kuponów to 60 zł, suma kuponów do wykupu 300 zł, a przy wykupie zarabiasz dodatkowo 20 zł. Bieżąca rentowność wynosi 6,12%, a rentowność do wykupu 6,47%.
Ta sama obligacja kupiona za 1 020 zł daje bieżącą rentowność 5,88%, ale YTM tylko 5,54%, bo przy wykupie tracisz 20 zł względem ceny zakupu.
Jak wykorzystać wynik
YTM pozwala porównać obligacje o różnych kuponach, cenach i terminach na wspólnej podstawie. Porównuj ją z oprocentowaniem lokat lub obligacji skarbowych o podobnym terminie – różnica to premia, jaką dostajesz za ryzyko emitenta.
Wysoka rentowność obligacji korporacyjnej zwykle nie jest prezentem, tylko sygnałem, że rynek widzi większe ryzyko niewypłacalności. Sprawdzaj sytuację emitenta i nie wkładaj wszystkiego w jedną emisję. Ile ze zwrotu zostaje po inflacji i podatku, policzysz w kalkulatorze realnej stopy zwrotu.
Obligacje w Polsce: o czym pamiętać
- Na rynku wtórnym (np. Catalyst) cenę podaje się zwykle w procentach nominału, a kupujący dopłaca narosłe odsetki od ostatniego kuponu – do kalkulatora wpisz samą cenę.
- Detaliczne obligacje skarbowe kupuje się po cenie nominalnej bezpośrednio od emitenta, więc YTM równa się w praktyce oprocentowaniu; liczą się warunki serii i ewentualna opłata za wcześniejszy wykup.
- Obligacje o zmiennym kuponie (np. WIBOR plus marża) mają przyszłe kupony nieznane – kalkulator zakłada stały kupon.
- Od odsetek i zysku przy wykupie zwykle pobierany jest podatek od zysków kapitałowych, którego kalkulator nie odejmuje.
Założenia i ograniczenia
Kalkulator zakłada, że trzymasz obligację do wykupu, emitent płaci wszystkie kupony w terminie, a kupony są reinwestowane po stopie równej YTM. Nie uwzględnia prowizji maklerskich, podatku, narosłych odsetek ani przedterminowego wykupu.
Jeśli sprzedasz obligację przed terminem, Twój wynik zależy od ówczesnej ceny rynkowej. Odsetki z lokaty dla porównania policzysz w kalkulatorze lokaty, a wartość pojedynczej przyszłej kwoty w kalkulatorze wartości bieżącej.
Najczęściej zadawane pytania
Czym różni się kupon od rentowności?
Kupon to odsetki liczone od nominału. Rentowność uwzględnia cenę, jaką zapłaciłeś, więc przy zakupie poniżej nominału jest wyższa od kuponu, a powyżej – niższa.
Dlaczego ceny obligacji spadają, gdy rosną stopy procentowe?
Nowe obligacje oferują wtedy wyższe kupony, więc starsze z niższym kuponem muszą potanieć, żeby ich rentowność dorównała rynkowi.
Czy rentowność do wykupu jest gwarantowana?
Nie. Osiągniesz ją tylko, jeśli emitent spłaci wszystko w terminie, a Ty potrzymasz obligację do wykupu.
Co oznacza cena 98,00 na Catalyst?
To 98% wartości nominalnej. Przy nominale 1 000 zł wpisz 980 zł jako cenę zakupu.
Czy kalkulator uwzględnia podatek Belki?
Nie, wyniki są przed podatkiem. Rentowność po podatku będzie niższa.
Jak wpisać obligację z kuponem półrocznym?
Wybierz w polu liczby kuponów wariant półroczny. Kalkulator podzieli roczny kupon na dwie wypłaty i odpowiednio policzy rentowność do wykupu, która może się nieznacznie różnić od wariantu kwartalnego.